Narzędziownik

Automotywacja

Wielokrotnie spotykałam ludzi, którzy stawiali sobie cele. W momencie, gdy mieli przystąpić do działania, zwalniali tempo, znajdywali mnóstwo powodów, które paraliżowały ich w wykonywaniu wyznaczonych kroków. Rozmowy z nimi pokazywały, że założony cel był tak naprawdę oczekiwaniem rodziców, partnera, szefa, innych ludzi, którzy mieli wpływ na życie moich rozmówców.

Czasami hamulcem jest myślenie o przeszłości, utrwalanie w głowie usłyszanych słów, schematów, przekonań o sobie, ludziach, środowisku społecznym. Wspomnienie jakiegoś błędu. Możesz to zmienić – pomyśl o tym wszystkim jak o lekcji, która Cię ukształtowała. Marek Kamiński, polarnik podróżnik, w jednej ze swoich książek pisze: „Dopiero teraz odkrywam, jak różne nieszczęśliwe zdarzenia z dzieciństwa przygotowały mnie do wyczynowego zdobywania biegunów… Czasami myślę, że chciałbym mieć beztroskie dzieciństwo, ale nie jestem pewien, czy dałoby mi to tę siłę, dzięki której odbyłem tyle wypraw w moim późniejszym życiu” (Marek Kamiński „Alfabet”; National Geographic; Fundacja Marka Kamińskiego).

Automotywacja to dynamiczny proces, który rozpoczyna się w momencie, gdy uświadomisz sobie potrzebę zmiany w Twoim życiu. Możesz zdać sobie sprawę, że potrzebujesz zacząć robić coś inaczej lub zaprzestać działań, które są dla ciebie niekorzystne. Tylko Ty możesz uruchomić w sobie pokłady siły i zacząć działać. Przedstawiam Ci 8 kroków do wzmacniania własnej motywacji.

  1. Stwórz sobie przestrzeń do pracy

Wyobraź sobie taką sytuację: przychodzisz do pracy, siadasz przy biurku i widzisz stertę dokumentów, teczek, którymi masz się zająć. Jak to na Ciebie działa? Porządkowanie przestrzeni sprzyja klarownemu myśleniu, dla niektórych jest metodą porządkowania emocji. Jeśli na Twoim biurku, w Twoim pokoju panuje chaos, zajmij się nim.

  1. Wyznacz cele i wizualizuj rezultaty

Metoda polega na wyobrażaniu sobie, wizualizowaniu dnia, chwili, w której osiągasz swój cel. Im Twoje wyobrażenie będzie bogatsze, bardziej rzeczywiste, tym jego działanie będzie szybsze i lepsze.

Jedna z moich klientek bardzo pragnęła otrzymać pracę w pewnej firmie. Miała tam zostać konsultantem ds. rekrutacji. To miała być jej pierwsza praca w tej roli. Brała udział w kursie aktywizacyjnym, a potem odbyła staż. Maryla bardzo się bała, czy jej to wyjdzie. Mówiła: „po kursie to nikt mnie nie przyjmie…”. To oczywiście nie działało pozytywnie na jej motywację. Oprócz konkretnych działań w postaci analizy rynku, wysłania CV, przygotowania do rozmowy rekrutacyjnej, pracowałyśmy nad jej wiarą w to, że to dobra decyzja, a ona świetnie sprawdzi się na tym stanowisku. Maryla wyobrażała sobie, jak już pracuje w wymarzonej roli, wyobrażała sobie swój kolejny dzień w pracy, w co jest ubrana, co robi, jak przygotowuje się do rozmów z kandydatami. Wyobrażała sobie swoje emocje, jak się uśmiecha, rozmawia z ludźmi. Po kilku miesiącach otrzymała pracę. Kosztowało ją to wiele wysiłku, a podstawą była wiara we własne siły i konsekwencja.

Ty również wizualizuj swój sukces. Możesz to robić nawet kilka razy w ciągu dnia. Najlepsze pory to moment po przebudzeniu i tuż przed zaśnięciem (to wtedy Twoja podświadomość przyjmuje wszystkie informacje bez ich negowania). Dzięki wizualizacji Twoja podświadomość pomoże Ci skoncentrować się na wyznaczonych celach.

  1. Wyznacz cel, który cię napędza

Zapewne choć raz znalazłeś się w sytuacji, w której wyznaczyłeś sobie jakiś cel, rozpocząłeś coś, ale po pewnym czasie zaniechałeś działania. Być może cel, który sobie wyznaczyłeś, nie był Twoją potrzebą, lecz próbą sprostania oczekiwaniom otoczenia. Być może do końca nie wiedziałeś, czy tego chcesz. A może po prostu miałeś poczucie, że „powinieneś to zrobić”? Aby zbudować motywację do działania, potrzebujesz celu, który będzie naprawdę Twój, celu, o którym będziesz myślał, poświęcając energię na jego realizację. Jak to zrobić? Na początku przygotuj 5-10 korzyści wynikających z jego realizacji. Następnie przystąp do odpowiedzi na poniższe pytania:

  • Dlaczego to jest dla mnie ważne?
  • Co się stanie, jeśli to zrobię?
  • Co się stanie, jeśli tego nie będzie?
  • Co się nie wydarzy, jeśli tego nie zrealizuję?
  • Na ile, w skali od 1 do 10, wierzę w realizację tego celu?
  • Jakie mogą być bariery i jak mogę je przezwyciężyć?
  • Kto może mi pomóc i sprzyja realizacji celu?
  1. Planuj, twórz harmonogramy działań

Nawet najlepszy cel, najbardziej motywujący potrzebuje harmonogramu. Zanim zaczniesz działanie, zaplanuj, jak będziesz realizować swój cel. Jeśli jest on długoterminowy lub składa się z wielu zadań, podziel go na mniejsze części, a poszczególne kroki zapisz w kalendarzu wraz z konkretnymi datami. Pamiętaj o wyznaczeniu OSTATECZNEGO TERMINU.

Ważne jest to, że dalekie cele pozwalają nam trzymać kurs, budzą więcej emocji. Podtrzymują naszą motywację do działania, nawet gdy realizujemy coś mało interesującego. Jeśli nie masz dalekich celów, istnieje ryzyko, że wpadniesz w pułapkę bezczynności. Z kolei bliskie cele skłaniają nas do bezpośredniego działania dziś lub jutro (Robert E. Franken „Psychologia motywacji”; Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne; Gdańsk 2013, str. 496). Dlatego tak ważne jest dzielenie celu na mniejsze części, urzeczywistnianie poszczególnych kroków poprzez wyznaczenie im konkretnych dat.

  1. Nagradzaj się

Z praktycznego punktu widzenia dla większości z nas nagroda stanowi pozytywne wzmocnienie i dlatego jest skutecznym sposobem na utrzymanie odpowiedniego poziomu motywacji. Jeśli masz cel, wykonując poszczególne kroki, pomyśl o jakiejś nagrodzie dla siebie po zrealizowanej części pracy. Dla jednych nagrodą będzie spędzenie czasu z przyjaciółmi, inni wybiorą książkę, coś, co sprawi przyjemność. Ważne, aby doceniać siebie za małe rzeczy i budować w sobie siłę do działania.

  1. Uzyskaj kontrolę nad negatywnymi myślami

Jedna z uczestniczek moich kursów opowiedziała mi kiedyś, co się z nią dzieje w chwili kryzysu. Miała przed sobą ważny egzamin zawodowy, który pozwoliłby jej na zdobycie dodatkowych kwalifikacji i zmianę pracy. Miała określony czas na przygotowanie. W pewnym momencie uznała, że to nie ma sensu, ponieważ i tak temu nie sprosta. Zapytałam ją wtedy, kto tak powiedział. Usłyszałam, że ona sama.

Jednym ze sposobów zdobywania kontroli nad demotywującymi myślami jest opanowanie negatywnej mowy wewnętrznej. Jak to zmienić?

Jakich zwrotów używasz, gdy sabotujesz własne działania? Nie umiem, Nie dam rady, Nie nadaję się, Inni są mądrzejsi, Nie mam szczęścia, Inni mają lepiej, ponieważ…, Nie mogę, bo…, Nie ukończyłam/em odpowiedniej szkoły, Muszę, To jest dla mnie za trudne, Nie zasługuję Mów do siebie pozytywnie: Wiem, że potrafię, Nauczę się, Mogę, Chcę, Dam radę, Wybieram, Decyduję, Potrzebuję (zamiast muszę), Bywałam/em już w takiej sytuacji Źródło: Robert E. Franken „Psychologia motywacji”; Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne; Gdańsk 2013, str. 496

Źródło: Robert E. Franken „Psychologia motywacji”; Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne; Gdańsk 2013, str. 496

 

  1. Otwórz się na zmiany

Jednym z momentów, w którym ludzie odczuwają spadek motywacji, jest sytuacja zmiany. Łączy się ona z naturalnym przechodzeniem przez pewne etapy. Aby mogło zacząć się coś nowego, coś musi się zakończyć, a to wiąże się z poczuciem straty. Dla wielu osób zmiana wiąże się z ogromnym przeżyciem. A biorąc pod uwagę tempo dzisiejszego życia, postęp technologiczny, jest ona nieunikniona. Warto zatem przygotować się na nią i budować w sobie gotowość do zmian. Ważne jest czerpanie ze zmian czegoś dobrego dla siebie.

  1. Aktywnie wypoczywaj

Uprawiaj sport: biegaj, ćwicz, gimnastykuj się lub choćby regularnie spaceruj. Wysiłek fizyczny nie tylko dotlenia umysł, ale również redukuje poziom hormonów stresu w organizmie i przyczynia się do regeneracji sił psychicznych. Jest wypoczynkiem dla umysłu.

Istotna dla procesu motywacji jest, zdaniem psychologów, zdolność do wytrwałości. Może się ona przejawiać na przykład w umiejętności odroczenia w czasie nagrody. W jaki sposób kształtujesz swoją wytrwałość?

Uświadom sobie, że potrzebne zasoby masz już w sobie. Pomyśl o tym, co już masz: jakie to cechy, umiejętności sprawiały dotychczas, że osiągałeś swoje cele. Zrób listę swoich mocnych stron, zapytaj o nie Twoich bliskich. A wdrożenie tych kolejnych kroków sprawi, że będziesz podejmować korzystniejsze decyzje, staniesz się bardziej wytrwały.

Anna Gucwa
Trenerka, coach, certyfikowany konsultant DISC D3. Specjalizuje się w realizacji projektów związanych z doskonaleniem kompetencji kierowniczych.

Współpraca: Jerzy Gontarz